<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="ar">
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3</id>
		<title>قابس - تاريخ المراجعة</title>
		<link rel="self" type="application/atom+xml" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3"/>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;action=history"/>
		<updated>2026-07-23T01:56:48Z</updated>
		<subtitle>تاريخ التعديل لهذه الصفحة في الويكي</subtitle>
		<generator>MediaWiki 1.27.1</generator>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=8629&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 07:47، 7 مارس 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=8629&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-03-07T07:47:58Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 07:47، 7 مارس 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l72&quot; &gt;سطر 72:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 72:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==ببليوغرافيا==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==ببليوغرافيا==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&amp;#160; الأكحل ياسين، مدينة قابس و ناحيتها حتى سنة 555هـ/1160 مذكرة لنيل شهادة الدراسات المعمقة في التاريخ الوسيط،كلية العلوم الإنسانية والإجتماعية بتونس، السنة الجامعية 2002-2003.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&amp;#160; الأكحل ياسين، &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''&lt;/ins&gt;مدينة قابس و ناحيتها حتى سنة 555هـ/1160&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''، &lt;/ins&gt;مذكرة لنيل شهادة الدراسات المعمقة في التاريخ الوسيط،كلية العلوم الإنسانية والإجتماعية بتونس، السنة الجامعية 2002-2003.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&amp;#160; المرزوقي محمد، قابس جنة &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الدنيا، &lt;/del&gt;مطبعة لجنة التأليف والترجمة والنشر، القاهرة، 1962.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&amp;#160; المرزوقي محمد، &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;'''&lt;/ins&gt;قابس جنة &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الدنيا'''، &lt;/ins&gt;مطبعة لجنة التأليف والترجمة والنشر، القاهرة، 1962.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=7124&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 10:48، 1 فبفري 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=7124&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-02-01T10:48:46Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 10:48، 1 فبفري 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l73&quot; &gt;سطر 73:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 73:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==ببليوغرافيا==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==ببليوغرافيا==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&amp;#160; الأكحل ياسين، مدينة قابس و ناحيتها حتى سنة 555هـ/1160 مذكرة لنيل شهادة الدراسات المعمقة في التاريخ الوسيط،كلية العلوم الإنسانية والإجتماعية بتونس، السنة الجامعية 2002-2003.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;*&amp;#160; الأكحل ياسين، مدينة قابس و ناحيتها حتى سنة 555هـ/1160 مذكرة لنيل شهادة الدراسات المعمقة في التاريخ الوسيط،كلية العلوم الإنسانية والإجتماعية بتونس، السنة الجامعية 2002-2003.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;* &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt; المرزوقي محمد، قابس جنة الدنيا، مطبعة لجنة التأليف والترجمة والنشر، القاهرة، 1962.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6911&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 14:52، 31 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6911&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-31T14:52:24Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 14:52، 31 جانفي 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l70&quot; &gt;سطر 70:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 70:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن التاسع عشر لم يتمكّن ف. غيران من العثور على أي أثر للسور العتيق، ولم تبق سوى تلك المساكن المتداعية بمنطقتي &amp;quot;المنزل&amp;quot; و&amp;quot;جارة&amp;quot; التي لا تكاد تستحقّ اسم البيوت، حسب رأي لافيت وسرفوني (F.Laffite et I.Servonnet) وكانت &amp;quot;المنزل&amp;quot; تعدّ عندئذ 3.500 ساكن في حين تعد &amp;quot;جارة&amp;quot; 4.000 ساكن، وذلك من عدد جملي لكامل سكان الواحة يقدر ب10.000 نسمة تقريبا. وفي سنة 1873 خطرت ببال القبطان رودار (Roudaire) فكرة إيجاد بحر داخلي بإغراق منطقة &amp;quot;الشطوط&amp;quot; بواسطة قنال يربط بينها وبين خليج [[قابس]]. لكنّ الدراسات كشفت عن استحالة تطبيق ذلك المشروع عمليّا.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن التاسع عشر لم يتمكّن ف. غيران من العثور على أي أثر للسور العتيق، ولم تبق سوى تلك المساكن المتداعية بمنطقتي &amp;quot;المنزل&amp;quot; و&amp;quot;جارة&amp;quot; التي لا تكاد تستحقّ اسم البيوت، حسب رأي لافيت وسرفوني (F.Laffite et I.Servonnet) وكانت &amp;quot;المنزل&amp;quot; تعدّ عندئذ 3.500 ساكن في حين تعد &amp;quot;جارة&amp;quot; 4.000 ساكن، وذلك من عدد جملي لكامل سكان الواحة يقدر ب10.000 نسمة تقريبا. وفي سنة 1873 خطرت ببال القبطان رودار (Roudaire) فكرة إيجاد بحر داخلي بإغراق منطقة &amp;quot;الشطوط&amp;quot; بواسطة قنال يربط بينها وبين خليج [[قابس]]. لكنّ الدراسات كشفت عن استحالة تطبيق ذلك المشروع عمليّا.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;==ببليوغرافيا==&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;*&amp;#160; الأكحل ياسين، مدينة قابس و ناحيتها حتى سنة 555هـ/1160 مذكرة لنيل شهادة الدراسات المعمقة في التاريخ الوسيط،كلية العلوم الإنسانية والإجتماعية بتونس، السنة الجامعية 2002-2003.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;* &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6766&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 07:19، 25 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6766&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-25T07:19:56Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 07:19، 25 جانفي 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l51&quot; &gt;سطر 51:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 51:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي هذه العبارة ما يوحي بأنّ &amp;quot;الأفارقة&amp;quot; أي الأعقاب المنحدرين من اليونان والرومان وكذلك من البربر الذين غلب عليهم الطابع اللاتيني والعقيدة المسيحية كانوا يشكلون العنصر الأساس الغالب من سكان المدينة. وهؤلاء &amp;quot;الأفارقة&amp;quot; هم دون شك أولئك الذين أطلق عليهم اليعقوبي (المتوفى حوالي 282 - 292هـ/895 - 905م) اسم &amp;quot;العجم&amp;quot;، مضيفا أنّ سكان المدينة كانوا &amp;quot;كثيري الاختلاط&amp;quot; وأنّه قد كان فيهم أيضا العرب والبربر. ويذكر اليعقوبي أيضا أنّ [[قابس]] كانت &amp;quot;مدينة ذات شأن وازدهار&amp;quot; وأنّها &amp;quot;كثيرة الأشجار والثمار&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي هذه العبارة ما يوحي بأنّ &amp;quot;الأفارقة&amp;quot; أي الأعقاب المنحدرين من اليونان والرومان وكذلك من البربر الذين غلب عليهم الطابع اللاتيني والعقيدة المسيحية كانوا يشكلون العنصر الأساس الغالب من سكان المدينة. وهؤلاء &amp;quot;الأفارقة&amp;quot; هم دون شك أولئك الذين أطلق عليهم اليعقوبي (المتوفى حوالي 282 - 292هـ/895 - 905م) اسم &amp;quot;العجم&amp;quot;، مضيفا أنّ سكان المدينة كانوا &amp;quot;كثيري الاختلاط&amp;quot; وأنّه قد كان فيهم أيضا العرب والبربر. ويذكر اليعقوبي أيضا أنّ [[قابس]] كانت &amp;quot;مدينة ذات شأن وازدهار&amp;quot; وأنّها &amp;quot;كثيرة الأشجار والثمار&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الرابعه&lt;/del&gt;/العاشر م، يذكر ابن حوقل أنّ أغلب أهلها من البربر ويشير إلى وجود جالية من اليهود بها كانوا يخضعون لضريبة خاصة، كما يذكر أنّ من منتجاتها الكثيرة المتنوّعة، الزيت والصوف، وكميات كبيرة من الحرير الجيد الممتاز، والجلود الناعمة اللمس الزكيّة الرائحة التي تصدّر إلى أنحاء المغرب كافّة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الرابع هـ&lt;/ins&gt;/العاشر م، يذكر ابن حوقل أنّ أغلب أهلها من البربر ويشير إلى وجود جالية من اليهود بها كانوا يخضعون لضريبة خاصة، كما يذكر أنّ من منتجاتها الكثيرة المتنوّعة، الزيت والصوف، وكميات كبيرة من الحرير الجيد الممتاز، والجلود الناعمة اللمس الزكيّة الرائحة التي تصدّر إلى أنحاء المغرب كافّة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي نهاية القرن &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;السادسه&lt;/del&gt;/العاشر م، يقول عنها المقدسي إنّها مدينة &amp;quot;أصغر من طرابلس&amp;quot;، وإنّها &amp;quot;مبنيّة بالحجارة واللبن، كثيرة النخيل والعنب والتفاح&amp;quot; (أحسن التقاسيم، 12 / 13)، وإنّ &amp;quot;أراضيها الخلفية آهلة بالبربر&amp;quot; وإنّ بسورها &amp;quot;ثلاثة أبواب&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي نهاية القرن &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;السادس هـ&lt;/ins&gt;/العاشر م، يقول عنها المقدسي إنّها مدينة &amp;quot;أصغر من طرابلس&amp;quot;، وإنّها &amp;quot;مبنيّة بالحجارة واللبن، كثيرة النخيل والعنب والتفاح&amp;quot; (أحسن التقاسيم، 12 / 13)، وإنّ &amp;quot;أراضيها الخلفية آهلة بالبربر&amp;quot; وإنّ بسورها &amp;quot;ثلاثة أبواب&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا الوصف الذي يقدمه لنا البكري عن المدينة - وقد أخذه عنه الجغرافيون اللاحقون في الغالب - فهو الأكثر تفصيلا. كانت المدينة آنذاك لا تزال قائمة داخل سورها العتيق المبني بالحجر المنحوت الذي يحدق به خندق تتدفّق فيه المياه عند الانذار بالخطر. لكنّ المدينة قد تطوّرت على نحو لافت منذ عهد ابن حوقل.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا الوصف الذي يقدمه لنا البكري عن المدينة - وقد أخذه عنه الجغرافيون اللاحقون في الغالب - فهو الأكثر تفصيلا. كانت المدينة آنذاك لا تزال قائمة داخل سورها العتيق المبني بالحجر المنحوت الذي يحدق به خندق تتدفّق فيه المياه عند الانذار بالخطر. لكنّ المدينة قد تطوّرت على نحو لافت منذ عهد ابن حوقل.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقد أحاطت بها عدة أرباض بالجنوب والشرق بدل الربض الوحيد وعدد من الأسواق والفنادق، وهو ما يدلّ على نشاط تجاري واسع، وقد ازدانت بجامع فخم وأصبح بها عدّة حمّامات.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقد أحاطت بها عدة أرباض بالجنوب والشرق بدل الربض الوحيد وعدد من الأسواق والفنادق، وهو ما يدلّ على نشاط تجاري واسع، وقد ازدانت بجامع فخم وأصبح بها عدّة حمّامات.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l73&quot; &gt;سطر 73:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 73:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:المدن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:المدن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[تصنيف:التاريخ]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[تصنيف:الأثار]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6765&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 07:17، 25 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6765&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-25T07:17:36Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 07:17، 25 جانفي 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot; &gt;سطر 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;تقع [[قابس]] على ساحل الخليج المسمّى بالاسم نفسه (وهو المعروف في العصور القديمة بسيرتا الصغرى)، على مسافة 404 كم جنوبي [[تونس|مدينة تونس]]، وعلى بعد 146 كم من مدينة [[قفصة]]، وهي بمنزلة القاعدة الإدارية لولاية تضمّ 300 343 نسمة - حسب إحصاء سنة 2004. وتتكون [[قابس]] المدينة - التي قسّمت منذ سنة 1957 إلى أربع دوائر من البلدتين القديمتين المعروفتين ب&amp;quot;المنزل&amp;quot; في عالية وادي [[قابس]]، و&amp;quot;جارة&amp;quot; بسافلة هذا الوادي. وقد كانت توجد بين هذين الربضين نزاعات بسبب قسمة الماء. وقد انضاف إلى هذين التجمّعين، منذ انتصاب الحماية الفرنسيّة، حيّ عصري جديد أطلق عليه اسم باب البحر [[قابس]] الميناء، ويقع في أدنى المدينة، ومبان أخرى أحدث عهدا تمتد في اتجاه الجنوب. وقد حلّ الدمار بكلّ من المنزل وجارة في سنتي 1959و 1962 من جراء الفيضانات الجارفة بوادي [[قابس]]، وأمكن اليوم إيقاف هذه السّيول بقناة تحويلية متفرعة عن مجراه تجرف ما زاد على الحدّ الطبيعي من مياهه وتصُبّها مباشرة في البحر، ذلك أنّ مدينة [[قابس]] تقع بأسفل منخفض يحيط به شمالا أحد منعطفات الوادي وتحدّه جنوبا مرتفعات سيدي أبي لبابة حيث يوجد مقام الرجل الصالح شفيع المدينة وحاميها، وهو من صحابة الرسول - ومشارف &amp;quot;المنارة&amp;quot; ذات المشهد الشامل البديع، حيث كان ينتصب في العصر الوسيط برج بأعلاه منارة، وحيث أقيم بعد سنة 1962 حيّ شعبي يؤوي المتضرّرين من الفيضانات السابقة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;تقع [[قابس]] على ساحل الخليج المسمّى بالاسم نفسه (وهو المعروف في العصور القديمة بسيرتا الصغرى)، على مسافة 404 كم جنوبي [[تونس|مدينة تونس]]، وعلى بعد 146 كم من مدينة [[قفصة]]، وهي بمنزلة القاعدة الإدارية لولاية تضمّ 300 343 نسمة - حسب إحصاء سنة 2004. وتتكون [[قابس]] المدينة - التي قسّمت منذ سنة 1957 إلى أربع دوائر من البلدتين القديمتين المعروفتين ب&amp;quot;المنزل&amp;quot; في عالية وادي [[قابس]]، و&amp;quot;جارة&amp;quot; بسافلة هذا الوادي. وقد كانت توجد بين هذين الربضين نزاعات بسبب قسمة الماء. وقد انضاف إلى هذين التجمّعين، منذ انتصاب الحماية الفرنسيّة، حيّ عصري جديد أطلق عليه اسم باب البحر [[قابس]] الميناء، ويقع في أدنى المدينة، ومبان أخرى أحدث عهدا تمتد في اتجاه الجنوب. وقد حلّ الدمار بكلّ من المنزل وجارة في سنتي 1959و 1962 من جراء الفيضانات الجارفة بوادي [[قابس]]، وأمكن اليوم إيقاف هذه السّيول بقناة تحويلية متفرعة عن مجراه تجرف ما زاد على الحدّ الطبيعي من مياهه وتصُبّها مباشرة في البحر، ذلك أنّ مدينة [[قابس]] تقع بأسفل منخفض يحيط به شمالا أحد منعطفات الوادي وتحدّه جنوبا مرتفعات سيدي أبي لبابة حيث يوجد مقام الرجل الصالح شفيع المدينة وحاميها، وهو من صحابة الرسول - ومشارف &amp;quot;المنارة&amp;quot; ذات المشهد الشامل البديع، حيث كان ينتصب في العصر الوسيط برج بأعلاه منارة، وحيث أقيم بعد سنة 1962 حيّ شعبي يؤوي المتضرّرين من الفيضانات السابقة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ملف:&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ملف:مقام سيدي أبو لبابة الأنصاري.jpg|تصغير|مقام سيدي أبي لبابة الأنصاري]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ملف:مقام سيدي أبو لبابة الأنصاري.jpg|تصغير|مقام سيدي أبي لبابة الأنصاري]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6764&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 07:17، 25 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=6764&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-25T07:17:01Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 07:17، 25 جانفي 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l2&quot; &gt;سطر 2:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 2:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ملف:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ملف:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ملف:مقام سيدي أبو لبابة الأنصاري.jpg|تصغير|مقام سيدي أبي لبابة الأنصاري]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[ملف:مقام سيدي أبو لبابة الأنصاري.jpg|تصغير|مقام سيدي أبي لبابة الأنصاري]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|تصغير]]&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ويوجد بواحة [[قابس]]، حسب ما يؤكده الباحث عبيد البشراوي، عدد من الأشجار يساوي 1.400.000 أصل، منها 650.000 من النخيل (وهي ذات تمور غير جيدة)، أي ما يعادل نسبة 47% من المجموع. وتأتي بعد ذلك 107.000 من أصول الرمان من النوع الممتاز تحتلّ بها [[قابس]] المرتبة الثانية في الانتاج التونسي، ثمّ أشجار الخوخ وكروم العنب وأشجار المشمش، أمّا الزيتون فلم تثمر زراعته إلاّ بجهات كتّانة وطبلبو ووذرف والمطويّة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ويوجد بواحة [[قابس]]، حسب ما يؤكده الباحث عبيد البشراوي، عدد من الأشجار يساوي 1.400.000 أصل، منها 650.000 من النخيل (وهي ذات تمور غير جيدة)، أي ما يعادل نسبة 47% من المجموع. وتأتي بعد ذلك 107.000 من أصول الرمان من النوع الممتاز تحتلّ بها [[قابس]] المرتبة الثانية في الانتاج التونسي، ثمّ أشجار الخوخ وكروم العنب وأشجار المشمش، أمّا الزيتون فلم تثمر زراعته إلاّ بجهات كتّانة وطبلبو ووذرف والمطويّة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وتبلغ أشجار الموز مرحلة الإثمار والنضج، لكنّ عددها قليل. أمّا الزراعات على وجه الأرض فهي الحبوب، بمقدار قليل، والأعلاف وخاصّة البرسيم، ثمّ التبغ والحناء والخضر والبقول، ومنها &amp;quot;السّكوم&amp;quot; أو الهليون، الذي دخل المنطقة حديثا. وأماّ الماشية فعددها قليل إذ أنّ تربية الحيوان تتّسم في الغالب بطابع عائليّ أو تكميلييّ من حيث القيمة. والبحر على سواحل [[قابس]] - على قلّة عمقه وكثرة أسماكه يكاد يكون غير مستغلّ. هذا وقد بلغ توسّع الواحة أقصى حدوده بحكم ارتباطه بطاقة الرّي، ذلك أنّ الطبقة المائية الجوفية المستغلة فوق طاقتها وإمكاناتها (قرابة 60 بئرا عميقة من 1890 إلى اليوم، قد قاربت حدّ النّفاد).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وتبلغ أشجار الموز مرحلة الإثمار والنضج، لكنّ عددها قليل. أمّا الزراعات على وجه الأرض فهي الحبوب، بمقدار قليل، والأعلاف وخاصّة البرسيم، ثمّ التبغ والحناء والخضر والبقول، ومنها &amp;quot;السّكوم&amp;quot; أو الهليون، الذي دخل المنطقة حديثا. وأماّ الماشية فعددها قليل إذ أنّ تربية الحيوان تتّسم في الغالب بطابع عائليّ أو تكميلييّ من حيث القيمة. والبحر على سواحل [[قابس]] - على قلّة عمقه وكثرة أسماكه يكاد يكون غير مستغلّ. هذا وقد بلغ توسّع الواحة أقصى حدوده بحكم ارتباطه بطاقة الرّي، ذلك أنّ الطبقة المائية الجوفية المستغلة فوق طاقتها وإمكاناتها (قرابة 60 بئرا عميقة من 1890 إلى اليوم، قد قاربت حدّ النّفاد).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=5950&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 10:52، 19 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=5950&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-19T10:52:17Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 10:52، 19 جانفي 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot; &gt;سطر 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;تقع [[قابس]] على ساحل الخليج المسمّى بالاسم نفسه (وهو المعروف في العصور القديمة بسيرتا الصغرى)، على مسافة 404 كم جنوبي [[تونس|مدينة تونس]]، وعلى بعد 146 كم من مدينة [[قفصة]]، وهي بمنزلة القاعدة الإدارية لولاية تضمّ 300 343 نسمة - حسب إحصاء سنة 2004. وتتكون [[قابس]] المدينة - التي قسّمت منذ سنة 1957 إلى أربع دوائر من البلدتين القديمتين المعروفتين ب&amp;quot;المنزل&amp;quot; في عالية وادي [[قابس]]، و&amp;quot;جارة&amp;quot; بسافلة هذا الوادي. وقد كانت توجد بين هذين الربضين نزاعات بسبب قسمة الماء. وقد انضاف إلى هذين التجمّعين، منذ انتصاب الحماية الفرنسيّة، حيّ عصري جديد أطلق عليه اسم باب البحر [[قابس]] الميناء، ويقع في أدنى المدينة، ومبان أخرى أحدث عهدا تمتد في اتجاه الجنوب. وقد حلّ الدمار بكلّ من المنزل وجارة في سنتي 1959و 1962 من جراء الفيضانات الجارفة بوادي [[قابس]]، وأمكن اليوم إيقاف هذه السّيول بقناة تحويلية متفرعة عن مجراه تجرف ما زاد على الحدّ الطبيعي من مياهه وتصُبّها مباشرة في البحر، ذلك أنّ مدينة [[قابس]] تقع بأسفل منخفض يحيط به شمالا أحد منعطفات الوادي وتحدّه جنوبا مرتفعات سيدي أبي لبابة حيث يوجد مقام الرجل الصالح شفيع المدينة وحاميها، وهو من صحابة الرسول - ومشارف &amp;quot;المنارة&amp;quot; ذات المشهد الشامل البديع، حيث كان ينتصب في العصر الوسيط برج بأعلاه منارة، وحيث أقيم بعد سنة 1962 حيّ شعبي يؤوي المتضرّرين من الفيضانات السابقة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;تقع [[قابس]] على ساحل الخليج المسمّى بالاسم نفسه (وهو المعروف في العصور القديمة بسيرتا الصغرى)، على مسافة 404 كم جنوبي [[تونس|مدينة تونس]]، وعلى بعد 146 كم من مدينة [[قفصة]]، وهي بمنزلة القاعدة الإدارية لولاية تضمّ 300 343 نسمة - حسب إحصاء سنة 2004. وتتكون [[قابس]] المدينة - التي قسّمت منذ سنة 1957 إلى أربع دوائر من البلدتين القديمتين المعروفتين ب&amp;quot;المنزل&amp;quot; في عالية وادي [[قابس]]، و&amp;quot;جارة&amp;quot; بسافلة هذا الوادي. وقد كانت توجد بين هذين الربضين نزاعات بسبب قسمة الماء. وقد انضاف إلى هذين التجمّعين، منذ انتصاب الحماية الفرنسيّة، حيّ عصري جديد أطلق عليه اسم باب البحر [[قابس]] الميناء، ويقع في أدنى المدينة، ومبان أخرى أحدث عهدا تمتد في اتجاه الجنوب. وقد حلّ الدمار بكلّ من المنزل وجارة في سنتي 1959و 1962 من جراء الفيضانات الجارفة بوادي [[قابس]]، وأمكن اليوم إيقاف هذه السّيول بقناة تحويلية متفرعة عن مجراه تجرف ما زاد على الحدّ الطبيعي من مياهه وتصُبّها مباشرة في البحر، ذلك أنّ مدينة [[قابس]] تقع بأسفل منخفض يحيط به شمالا أحد منعطفات الوادي وتحدّه جنوبا مرتفعات سيدي أبي لبابة حيث يوجد مقام الرجل الصالح شفيع المدينة وحاميها، وهو من صحابة الرسول - ومشارف &amp;quot;المنارة&amp;quot; ذات المشهد الشامل البديع، حيث كان ينتصب في العصر الوسيط برج بأعلاه منارة، وحيث أقيم بعد سنة 1962 حيّ شعبي يؤوي المتضرّرين من الفيضانات السابقة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ملف:&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;[[ملف:مقام سيدي أبو لبابة الأنصاري.jpg|تصغير|مقام سيدي أبي لبابة الأنصاري]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;|تصغير]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ويوجد بواحة [[قابس]]، حسب ما يؤكده الباحث عبيد البشراوي، عدد من الأشجار يساوي 1.400.000 أصل، منها 650.000 من النخيل (وهي ذات تمور غير جيدة)، أي ما يعادل نسبة 47% من المجموع. وتأتي بعد ذلك 107.000 من أصول الرمان من النوع الممتاز تحتلّ بها [[قابس]] المرتبة الثانية في الانتاج التونسي، ثمّ أشجار الخوخ وكروم العنب وأشجار المشمش، أمّا الزيتون فلم تثمر زراعته إلاّ بجهات كتّانة وطبلبو ووذرف والمطويّة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ويوجد بواحة [[قابس]]، حسب ما يؤكده الباحث عبيد البشراوي، عدد من الأشجار يساوي 1.400.000 أصل، منها 650.000 من النخيل (وهي ذات تمور غير جيدة)، أي ما يعادل نسبة 47% من المجموع. وتأتي بعد ذلك 107.000 من أصول الرمان من النوع الممتاز تحتلّ بها [[قابس]] المرتبة الثانية في الانتاج التونسي، ثمّ أشجار الخوخ وكروم العنب وأشجار المشمش، أمّا الزيتون فلم تثمر زراعته إلاّ بجهات كتّانة وطبلبو ووذرف والمطويّة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وتبلغ أشجار الموز مرحلة الإثمار والنضج، لكنّ عددها قليل. أمّا الزراعات على وجه الأرض فهي الحبوب، بمقدار قليل، والأعلاف وخاصّة البرسيم، ثمّ التبغ والحناء والخضر والبقول، ومنها &amp;quot;السّكوم&amp;quot; أو الهليون، الذي دخل المنطقة حديثا. وأماّ الماشية فعددها قليل إذ أنّ تربية الحيوان تتّسم في الغالب بطابع عائليّ أو تكميلييّ من حيث القيمة. والبحر على سواحل [[قابس]] - على قلّة عمقه وكثرة أسماكه يكاد يكون غير مستغلّ. هذا وقد بلغ توسّع الواحة أقصى حدوده بحكم ارتباطه بطاقة الرّي، ذلك أنّ الطبقة المائية الجوفية المستغلة فوق طاقتها وإمكاناتها (قرابة 60 بئرا عميقة من 1890 إلى اليوم، قد قاربت حدّ النّفاد).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وتبلغ أشجار الموز مرحلة الإثمار والنضج، لكنّ عددها قليل. أمّا الزراعات على وجه الأرض فهي الحبوب، بمقدار قليل، والأعلاف وخاصّة البرسيم، ثمّ التبغ والحناء والخضر والبقول، ومنها &amp;quot;السّكوم&amp;quot; أو الهليون، الذي دخل المنطقة حديثا. وأماّ الماشية فعددها قليل إذ أنّ تربية الحيوان تتّسم في الغالب بطابع عائليّ أو تكميلييّ من حيث القيمة. والبحر على سواحل [[قابس]] - على قلّة عمقه وكثرة أسماكه يكاد يكون غير مستغلّ. هذا وقد بلغ توسّع الواحة أقصى حدوده بحكم ارتباطه بطاقة الرّي، ذلك أنّ الطبقة المائية الجوفية المستغلة فوق طاقتها وإمكاناتها (قرابة 60 بئرا عميقة من 1890 إلى اليوم، قد قاربت حدّ النّفاد).&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=5948&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 10:50، 19 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=5948&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-19T10:50:20Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 10:50، 19 جانفي 2017&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l54&quot; &gt;سطر 54:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 54:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا الوصف الذي يقدمه لنا البكري عن المدينة - وقد أخذه عنه الجغرافيون اللاحقون في الغالب - فهو الأكثر تفصيلا. كانت المدينة آنذاك لا تزال قائمة داخل سورها العتيق المبني بالحجر المنحوت الذي يحدق به خندق تتدفّق فيه المياه عند الانذار بالخطر. لكنّ المدينة قد تطوّرت على نحو لافت منذ عهد ابن حوقل.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا الوصف الذي يقدمه لنا البكري عن المدينة - وقد أخذه عنه الجغرافيون اللاحقون في الغالب - فهو الأكثر تفصيلا. كانت المدينة آنذاك لا تزال قائمة داخل سورها العتيق المبني بالحجر المنحوت الذي يحدق به خندق تتدفّق فيه المياه عند الانذار بالخطر. لكنّ المدينة قد تطوّرت على نحو لافت منذ عهد ابن حوقل.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقد أحاطت بها عدة أرباض بالجنوب والشرق بدل الربض الوحيد وعدد من الأسواق والفنادق، وهو ما يدلّ على نشاط تجاري واسع، وقد ازدانت بجامع فخم وأصبح بها عدّة حمّامات.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;فقد أحاطت بها عدة أرباض بالجنوب والشرق بدل الربض الوحيد وعدد من الأسواق والفنادق، وهو ما يدلّ على نشاط تجاري واسع، وقد ازدانت بجامع فخم وأصبح بها عدّة حمّامات.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا النقص الوحيد الذي كان بها، فهو الفساد الذي طرأ على مناخها، وهو فساد حادث لم يعهد فيها من قبل بسبب إتلاف طلسم عثر عليه في أثناء التنقيب عن بعض الكنوز، وأسطورة الطلسم هذه تشير دون شكّ إلى هدم معالم قديمة عتيقة كانت تقع داخل المدينة على مرتفعات سيدي أبي لبابة المشهورة بطيب هوائها وسلامة مناخها، ثمّ إلى بناء الأرباض ابتداء من منتصف القرن الرابع هـ/العاشر م في المنخفض الذي يحدق به منعطف الوادي. وفي نهاية القرن الخامسه/الحادي عشر م، كان أبعد الأرباض عن السور القديم - وهو الذي كان يحتل موقع حيّ &amp;quot;جارة&amp;quot; الحالي - قد مُدّن تماما كما تشهد بذلك مساجد سيدي إدريس وسيدي الحاج عمر وسيدي ابن عيسى، التي ينسب ج.مارسي G.&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Marcas &lt;/del&gt;بناءها إلى أسرة بني جامع (الهندسة المعمارية، 78 - 77 ص)&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;, &lt;/del&gt;والتي نجدها متجمّعة كلّها في هذا الحيّ. وقد لاحظنا إعادة استعمال بقايا من معالم الماضي في بناء هذه المساجد وغيرها من المباني القديمة، فمنذ منتصف القرن الخامسه/الحادي عشر م، بدأت المدينة العتيقة تخلو من السكان لتزول نهائيا فيما بعد، تاركة المجال للأرباض، وقد أدّى ذلك إلى فساد الهواء ورداءة المناخ، وهو ما شهّر به كلّ الرحالة والجغرافيين انطلاقا من البكري في حين لم يذكره أحد من قبل.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا النقص الوحيد الذي كان بها، فهو الفساد الذي طرأ على مناخها، وهو فساد حادث لم يعهد فيها من قبل بسبب إتلاف طلسم عثر عليه في أثناء التنقيب عن بعض الكنوز، وأسطورة الطلسم هذه تشير دون شكّ إلى هدم معالم قديمة عتيقة كانت تقع داخل المدينة على مرتفعات سيدي أبي لبابة المشهورة بطيب هوائها وسلامة مناخها، ثمّ إلى بناء الأرباض ابتداء من منتصف القرن الرابع هـ/العاشر م في المنخفض الذي يحدق به منعطف الوادي. وفي نهاية القرن الخامسه/الحادي عشر م، كان أبعد الأرباض عن السور القديم - وهو الذي كان يحتل موقع حيّ &amp;quot;جارة&amp;quot; الحالي - قد مُدّن تماما كما تشهد بذلك مساجد سيدي إدريس وسيدي الحاج عمر وسيدي ابن عيسى، التي ينسب ج.مارسي G.&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;Marçais &lt;/ins&gt;بناءها إلى أسرة بني جامع (الهندسة المعمارية، 78 - 77 ص)&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;، &lt;/ins&gt;والتي نجدها متجمّعة كلّها في هذا الحيّ. وقد لاحظنا إعادة استعمال بقايا من معالم الماضي في بناء هذه المساجد وغيرها من المباني القديمة، فمنذ منتصف القرن الخامسه/الحادي عشر م، بدأت المدينة العتيقة تخلو من السكان لتزول نهائيا فيما بعد، تاركة المجال للأرباض، وقد أدّى ذلك إلى فساد الهواء ورداءة المناخ، وهو ما شهّر به كلّ الرحالة والجغرافيين انطلاقا من البكري في حين لم يذكره أحد من قبل.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وكان سكان المدينة، فيما يذكره البكري، ينقسمون إذ ذاك إلى عرب و&amp;quot;أفارقة&amp;quot;، وهو ما يشير إلى أنّ عمليّة امتزاج الأجناس والعناصر لم تبلغ بعد حدّها النهائي. وقد كان البربر يسكنون الأخصاص ويقيمون في الأكثر بالمناطق الخلفية من ضواحي المدينة. وهم يتكوّنون أساسا من قبائل لُواتة ولماية ونفوسة ومزاتة وزُواغة وبعض مجموعات أخرى أقل أهمية وشهرة. وكانت واحة [[قابس]] تنتج كميات كبيرة من الموز ومن قصب السكر وكلّ أصناف الثمار التي كانت تزود بها مدينة [[القيروان]]. وكانت تنفرد في بلاد [[إفريقية]] بغابة واسعة من شجر التوت تسمح لها بإنتاج كميات وافرة من الحرير الجيد الممتاز.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وكان سكان المدينة، فيما يذكره البكري، ينقسمون إذ ذاك إلى عرب و&amp;quot;أفارقة&amp;quot;، وهو ما يشير إلى أنّ عمليّة امتزاج الأجناس والعناصر لم تبلغ بعد حدّها النهائي. وقد كان البربر يسكنون الأخصاص ويقيمون في الأكثر بالمناطق الخلفية من ضواحي المدينة. وهم يتكوّنون أساسا من قبائل لُواتة ولماية ونفوسة ومزاتة وزُواغة وبعض مجموعات أخرى أقل أهمية وشهرة. وكانت واحة [[قابس]] تنتج كميات كبيرة من الموز ومن قصب السكر وكلّ أصناف الثمار التي كانت تزود بها مدينة [[القيروان]]. وكانت تنفرد في بلاد [[إفريقية]] بغابة واسعة من شجر التوت تسمح لها بإنتاج كميات وافرة من الحرير الجيد الممتاز.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ولنذكر في هذا الصدد أنّ وثائق &amp;quot;الجنيزة&amp;quot; Geniza تثبت أنّ [[إفريقية]] كانت في القرن الخامسه/الحادي عشر م من بين مصدّري الحرير. لكنّ س. د. غُويتاين لم يعثر فيها على أيّ إشارة واضحة محددة إلى مدينة [[قابس]]. ويشير البكري في خاتمة كلامه إلى &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;أن ّ &lt;/del&gt;مرسى المدينة كان مُعْلَما عليه بمنارة طالما تغنّى الشعراء بروعتها - وهي منارة لم يبق منها اليوم سوى الموقع فوق مرتفع لا يزال يُطلق عليه اسم المنارة - وأنّ هذا الميناء يستقبل السفن والمراكب &amp;quot;من كلّ أنحاء الدنيا&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;السادسه&lt;/del&gt;./الثاني عشر م، يتحدث &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الادريسي &lt;/del&gt;كذلك عن &amp;quot;الأفارقة&amp;quot; عرضا. ولا شكّ في أنّ أولئك الأفارقة لم يعودوا يشكلون في ذلك العهد مجموعة مهمّة فعلا ومتميزة عن بقية سكان المدينة. ويضيف &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الادريسي &lt;/del&gt;أنّ أهل المدينة &amp;quot;ينقصهم اللطف والرقة لكنّ لباسهم مقبول ونظيف&amp;quot; (النزهة، 77 ص)&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;, &lt;/del&gt;ولا تزال المدينة آنذاك في أوج ازدهارها ونهضتها. ويمدح &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الادريسي &lt;/del&gt;بالخصوص إنتاجها من الرّطب، وهو ضرب من التمور المعسّلة يدّخر في جرار ضخمة. وكانت تنتج الزيت &amp;quot;وتُصدره بوفرة في كل ّ صوب&amp;quot;، &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;إلا ّ أنهّ &lt;/del&gt;طرأ عليها بعض التغيير: فقد أصبح ميناؤها صعب &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الارساء &lt;/del&gt;بسبب ارتفاع الرواسب وقلّة عمق المياه وشدة الرياح بعد أنّ كان من قبلُ، حسب ما يرويه البكري، مزدحما بالمراكب، ولم نعد نجد ذكرا للمنارة البحرية. أمّا صناعة الحرير المتدهورة فقد لجأت إلى قرية &amp;quot;قصر سجّة&amp;quot; بمنبع الوادي. وعلى عكس ذلك فقد احتلّت صناعة الجلد المكانة الأولى. وقد كان ابن حوقل قد نوّه بها من قبل في حين سكت عنها البكري.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ولنذكر في هذا الصدد أنّ وثائق &amp;quot;الجنيزة&amp;quot; Geniza تثبت أنّ [[إفريقية]] كانت في القرن الخامسه/الحادي عشر م من بين مصدّري الحرير. لكنّ س. د. غُويتاين لم يعثر فيها على أيّ إشارة واضحة محددة إلى مدينة [[قابس]]. ويشير البكري في خاتمة كلامه إلى &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;أنّ &lt;/ins&gt;مرسى المدينة كان مُعْلَما عليه بمنارة طالما تغنّى الشعراء بروعتها - وهي منارة لم يبق منها اليوم سوى الموقع فوق مرتفع لا يزال يُطلق عليه اسم المنارة - وأنّ هذا الميناء يستقبل السفن والمراكب &amp;quot;من كلّ أنحاء الدنيا&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;السادس هـ&lt;/ins&gt;./الثاني عشر م، يتحدث &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الإدريسي &lt;/ins&gt;كذلك عن &amp;quot;الأفارقة&amp;quot; عرضا. ولا شكّ في أنّ أولئك الأفارقة لم يعودوا يشكلون في ذلك العهد مجموعة مهمّة فعلا ومتميزة عن بقية سكان المدينة. ويضيف &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الإدريسي &lt;/ins&gt;أنّ أهل المدينة &amp;quot;ينقصهم اللطف والرقة لكنّ لباسهم مقبول ونظيف&amp;quot; (النزهة، 77 ص)&lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;، &lt;/ins&gt;ولا تزال المدينة آنذاك في أوج ازدهارها ونهضتها. ويمدح &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الإدريسي &lt;/ins&gt;بالخصوص إنتاجها من الرّطب، وهو ضرب من التمور المعسّلة يدّخر في جرار ضخمة. وكانت تنتج الزيت &amp;quot;وتُصدره بوفرة في كل ّ صوب&amp;quot;، &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;إلاّ أنه &lt;/ins&gt;طرأ عليها بعض التغيير: فقد أصبح ميناؤها صعب &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;الإرساء &lt;/ins&gt;بسبب ارتفاع الرواسب وقلّة عمق المياه وشدة الرياح بعد أنّ كان من قبلُ، حسب ما يرويه البكري، مزدحما بالمراكب، ولم نعد نجد ذكرا للمنارة البحرية. أمّا صناعة الحرير المتدهورة فقد لجأت إلى قرية &amp;quot;قصر سجّة&amp;quot; بمنبع الوادي. وعلى عكس ذلك فقد احتلّت صناعة الجلد المكانة الأولى. وقد كان ابن حوقل قد نوّه بها من قبل في حين سكت عنها البكري.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا ياقوت، الذي كان عاش في أوائل القرن السابع هـ/الثالث عشر م، فهو لا يفيدنا بجديد، مكتفيا بنقل ما كتبه البكري حرفيّا. ويصف ابن الشباط (618 - 681هـ/1221 - 1282م) [[قابس]]، فيما نقله عنه [[الوزير السراج]]، بأنّها &amp;quot;مدينة كبيرة&amp;quot; ويؤكّد أنّه يمكن تصنيف أهلها إلى ثلاثة عناصر: عرب وبربر و&amp;quot;عجم&amp;quot; أي &amp;quot;أفارقة&amp;quot;. وهذه آخر مرة نجد فيها إشارة إلى انقسام سكانها إلى هذه العناصر الثلاثة. وفي أواخر القرن السابع هـ./الثالث عشر م، خرج العبدري من عبوره المدينة في طريقه إلى الحجّ بارتسام سيّء.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا ياقوت، الذي كان عاش في أوائل القرن السابع هـ/الثالث عشر م، فهو لا يفيدنا بجديد، مكتفيا بنقل ما كتبه البكري حرفيّا. ويصف ابن الشباط (618 - 681هـ/1221 - 1282م) [[قابس]]، فيما نقله عنه [[الوزير السراج]]، بأنّها &amp;quot;مدينة كبيرة&amp;quot; ويؤكّد أنّه يمكن تصنيف أهلها إلى ثلاثة عناصر: عرب وبربر و&amp;quot;عجم&amp;quot; أي &amp;quot;أفارقة&amp;quot;. وهذه آخر مرة نجد فيها إشارة إلى انقسام سكانها إلى هذه العناصر الثلاثة. وفي أواخر القرن السابع هـ./الثالث عشر م، خرج العبدري من عبوره المدينة في طريقه إلى الحجّ بارتسام سيّء.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا ما يذكره عنها التجاني الذي أقام بها أربعة أيام في أواسط جمادى الأولى من سنة 706/أواخر نوفمبر 1306 فهو مغاير تماما، إذ يصرح بإعجابه قائلا: &amp;quot;هي مدينة جميلة بحرية وصحراوية، وهي جنّة على الأرض، وهي بعبارة أوجز دمشق الصغرى&amp;quot; &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;إلا ّ أن ّ &lt;/del&gt;تحولا عميقا كان بصدد الحدوث. فقد كان السور القديم لا يزال قائما دون شكّ، لكنّ محور النشاط انتقل نحو &amp;quot;الأرباض الواسعة التي كانت تُؤوي أكثر الأسواق&amp;quot; (الرحلة، ص 86 - 87). وفي قلب المدينة كانت مئذنة المسجد الجامع قد فقدت توازنها ومالت ميلا منذرا بالخطر. أمّا قصبة المدينة وقصر بني جامع وهو &amp;quot;قصر العروسين العجيب الذي لا مثيل له في الدنيا&amp;quot; فقد أصبحا خرابا (الرّحلة، 94 - 95). وكان هواء المدينة أوخم ما يكون، ووجوه الناس مصفّرة، والأوبئة متفشّية متواترة بسبب نبات الدّفلى الذي يلوّث المياه، فيما يذكره التجاني، باستثناء منبعي &amp;quot;عين الأمير&amp;quot; و&amp;quot;عين سلام&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ثمّ يجب بعد ذلك انتظار أوّل القرن السادس عشر، أي ما ذكره الحسن بن محمد الوزّان (المعروف بليون الافريقي: الذي زار البلاد التونسيّة في سنة 1517) للاستفادة بتفاصيل أخرى حول تطور مدينة [[قابس]]. فهي لا تزال، &amp;quot;مدينة عظمى&amp;quot;، وكانت &amp;quot;الأسوار العالية القديمة&amp;quot; لا تزال تحيط بالمدينة العتيقة، وإن تشتت سكانها في أنحاء الواحة. &amp;quot;وكانوا سُود البشرة، بائسين فقراء، يشتغلون بفلاحة الأرض أو بصيد السمك، وقد تلاقى على استنزاف ما بيدهم من النّزر القليل كلّ من أعراب البادية وملك [[تونس|مدينة تونس]]&amp;quot; (الوصف، ج. &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;2, &lt;/del&gt;ص 398). وبعبارة أوجز قد بلغت المدينة إذ ذاك حدّ الانهيار الكامل والافلاس التامّ، فلم نعُد نسمع شيئا عن ثمارها الوفيرة ولا عن صناعاتها وصادراتها نحو كلّ الجهات. ولا ترد أيّ إشارة إلى نشاط مرفئها ولا إلى حركة أسواقها. فقد قضى اختلال الأمن وانعدامه على حركة البيع والشراء والمبادلات بما في ذلك التجارة عبر الصحراء التي كان لها ذلك الأثر العميق نتيجة التزوّج بالجواري السود من الرقيق في لون بشرة سكان المدينة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;أمّا ما يذكره عنها التجاني الذي أقام بها أربعة أيام في أواسط جمادى الأولى من سنة 706/أواخر نوفمبر 1306 فهو مغاير تماما، إذ يصرح بإعجابه قائلا: &amp;quot;هي مدينة جميلة بحرية وصحراوية، وهي جنّة على الأرض، وهي بعبارة أوجز دمشق الصغرى&amp;quot; &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;إلاّ أنّ &lt;/ins&gt;تحولا عميقا كان بصدد الحدوث. فقد كان السور القديم لا يزال قائما دون شكّ، لكنّ محور النشاط انتقل نحو &amp;quot;الأرباض الواسعة التي كانت تُؤوي أكثر الأسواق&amp;quot; (الرحلة، ص 86 - 87). وفي قلب المدينة كانت مئذنة المسجد الجامع قد فقدت توازنها ومالت ميلا منذرا بالخطر. أمّا قصبة المدينة وقصر بني جامع وهو &amp;quot;قصر العروسين العجيب الذي لا مثيل له في الدنيا&amp;quot; فقد أصبحا خرابا (الرّحلة، 94 - 95). وكان هواء المدينة أوخم ما يكون، ووجوه الناس مصفّرة، والأوبئة متفشّية متواترة بسبب نبات الدّفلى الذي يلوّث المياه، فيما يذكره التجاني، باستثناء منبعي &amp;quot;عين الأمير&amp;quot; و&amp;quot;عين سلام&amp;quot;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن التاسع عشر لم يتمكّن ف. غيران من العثور على أي أثر للسور العتيق، ولم تبق سوى تلك المساكن المتداعية بمنطقتي &amp;quot;المنزل&amp;quot; و&amp;quot;جارة&amp;quot; التي لا تكاد تستحقّ اسم البيوت، حسب رأي لافيت وسرفوني (F.Laffite et I.Servonnet) وكانت &amp;quot;المنزل&amp;quot; تعدّ عندئذ 3.500 ساكن في حين تعد &amp;quot;جارة&amp;quot; 4.000 ساكن، وذلك من عدد جملي لكامل سكان الواحة يقدر ب10.000 نسمة تقريبا. وفي سنة 1873 خطرت ببال القبطان رودار (Roudaire) فكرة &lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;إ جاد &lt;/del&gt;بحر داخلي بإغراق منطقة &amp;quot;الشطوط&amp;quot; بواسطة قنال يربط بينها وبين خليج [[قابس]]. لكنّ الدراسات كشفت عن استحالة تطبيق ذلك المشروع عمليّا.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;ثمّ يجب بعد ذلك انتظار أوّل القرن السادس عشر، أي ما ذكره الحسن بن محمد الوزّان (المعروف بليون الافريقي: الذي زار البلاد التونسيّة في سنة 1517) للاستفادة بتفاصيل أخرى حول تطور مدينة [[قابس]]. فهي لا تزال، &amp;quot;مدينة عظمى&amp;quot;، وكانت &amp;quot;الأسوار العالية القديمة&amp;quot; لا تزال تحيط بالمدينة العتيقة، وإن تشتت سكانها في أنحاء الواحة. &amp;quot;وكانوا سُود البشرة، بائسين فقراء، يشتغلون بفلاحة الأرض أو بصيد السمك، وقد تلاقى على استنزاف ما بيدهم من النّزر القليل كلّ من أعراب البادية وملك [[تونس|مدينة تونس]]&amp;quot; (الوصف، ج. &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;2، &lt;/ins&gt;ص 398). وبعبارة أوجز قد بلغت المدينة إذ ذاك حدّ الانهيار الكامل والافلاس التامّ، فلم نعُد نسمع شيئا عن ثمارها الوفيرة ولا عن صناعاتها وصادراتها نحو كلّ الجهات. ولا ترد أيّ إشارة إلى نشاط مرفئها ولا إلى حركة أسواقها. فقد قضى اختلال الأمن وانعدامه على حركة البيع والشراء والمبادلات بما في ذلك التجارة عبر الصحراء التي كان لها ذلك الأثر العميق نتيجة التزوّج بالجواري السود من الرقيق في لون بشرة سكان المدينة.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot;&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وفي منتصف القرن التاسع عشر لم يتمكّن ف. غيران من العثور على أي أثر للسور العتيق، ولم تبق سوى تلك المساكن المتداعية بمنطقتي &amp;quot;المنزل&amp;quot; و&amp;quot;جارة&amp;quot; التي لا تكاد تستحقّ اسم البيوت، حسب رأي لافيت وسرفوني (F.Laffite et I.Servonnet) وكانت &amp;quot;المنزل&amp;quot; تعدّ عندئذ 3.500 ساكن في حين تعد &amp;quot;جارة&amp;quot; 4.000 ساكن، وذلك من عدد جملي لكامل سكان الواحة يقدر ب10.000 نسمة تقريبا. وفي سنة 1873 خطرت ببال القبطان رودار (Roudaire) فكرة &lt;ins class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;إيجاد &lt;/ins&gt;بحر داخلي بإغراق منطقة &amp;quot;الشطوط&amp;quot; بواسطة قنال يربط بينها وبين خليج [[قابس]]. لكنّ الدراسات كشفت عن استحالة تطبيق ذلك المشروع عمليّا.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:الموسوعة التونسية]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:المدن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[تصنيف:المدن]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=5947&amp;oldid=prev</id>
		<title>Bhikma في 10:38، 19 جانفي 2017</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=5947&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2017-01-19T10:38:50Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;a href=&quot;http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;amp;diff=5947&amp;amp;oldid=4472&quot;&gt;عرض التغييرات&lt;/a&gt;</summary>
		<author><name>Bhikma</name></author>	</entry>

	<entry>
		<id>http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=4472&amp;oldid=prev</id>
		<title>Marwa في 14:50، 28 ديسمبر 2016</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="http://www.mawsouaa.tn/w/index.php?title=%D9%82%D8%A7%D8%A8%D8%B3&amp;diff=4472&amp;oldid=prev"/>
				<updated>2016-12-28T14:50:22Z</updated>
		
		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table class=&quot;diff diff-contentalign-right&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;col class='diff-marker' /&gt;
				&lt;col class='diff-content' /&gt;
				&lt;tr style='vertical-align: top;' lang='ar'&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;→ مراجعة أقدم&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan='2' style=&quot;background-color: white; color:black; text-align: center;&quot;&gt;مراجعة 14:50، 28 ديسمبر 2016&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot; &gt;سطر 29:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;سطر 29:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وبعد عقود من السنين كان حلول عهد حكم الأمير أبي العبّاس (772 - 796هـ/1371 - 1394م) مؤذنا لكلّ مدن الجنوب بنهاية استقلالها. ولم يتيسر مع ذلك استرجاع مدينة [[قابس]] بصورة هيّنة. وفي شهر ذي القعدة من سنة 781/فيفري&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;وبعد عقود من السنين كان حلول عهد حكم الأمير أبي العبّاس (772 - 796هـ/1371 - 1394م) مؤذنا لكلّ مدن الجنوب بنهاية استقلالها. ولم يتيسر مع ذلك استرجاع مدينة [[قابس]] بصورة هيّنة. وفي شهر ذي القعدة من سنة 781/فيفري&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;−&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del class=&quot;diffchange diffchange-inline&quot;&gt;* &lt;/del&gt;مارس 1380, تمّ الاستيلاء على المدينة وسمّي يوسف بن الأبّار واليا عليها لبني حفص. وبمجرد حلول السنة الموالية استولى أحد أحفاد عبد الملك بن مكّي - ويدعى عبد الوهاب - على كامل المدينة وقتل واليها. فاضطر أبو العباس إلى محاصرتها بنفسه سنة 789هـ/1387م، وقام بقطع نخيلها لحملها على الاستسلام، ممّا أدّى - حسب قول [[ابن خلدون]] - إلى تطهير مناخها وصحة هوائها &amp;quot;بعد أنّ كانوا يستوخمونه لاختفائه بين الشجر وفي متكاثف الظلال وما يلحقه بذلك من التعفن&amp;quot;. عند ذلك أعلن عبد الوهاب الطاعة وقدم أحد أبنائه رهينة في يد السلطان الحفصي ودفع له غرامة كبرى. لكنّ عبد الوهاب قُتل في سنة 792هـ/1390م، على يد عمه يحيى بن عبد الملك ابن مكي الذي استبد بأمر [[قابس]]. وفي سنة 796هـ/1393 - 1394م، ظفر الأمير عمر ابن السلطان أبي حفص بيحيى فضرب عُنقَه، وانقرض أمر بني مكّي وانتهت فترة استقلال [[قابس]] وانفرادها بأمرها. ومنذ ذلك العهد لم تلفت المدينة الانتباه إليها إلاّ نادرا، وقد أفلتت من جديد، مثل كامل جنوب البلاد، من يد آخر ملوك بني حفص الذين دخلوا في حماية الاسبان، قبل أنّ تنضوي مع كامل البلاد التّونسيّة&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;+&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color:black; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;مارس 1380, تمّ الاستيلاء على المدينة وسمّي يوسف بن الأبّار واليا عليها لبني حفص. وبمجرد حلول السنة الموالية استولى أحد أحفاد عبد الملك بن مكّي - ويدعى عبد الوهاب - على كامل المدينة وقتل واليها. فاضطر أبو العباس إلى محاصرتها بنفسه سنة 789هـ/1387م، وقام بقطع نخيلها لحملها على الاستسلام، ممّا أدّى - حسب قول [[ابن خلدون]] - إلى تطهير مناخها وصحة هوائها &amp;quot;بعد أنّ كانوا يستوخمونه لاختفائه بين الشجر وفي متكاثف الظلال وما يلحقه بذلك من التعفن&amp;quot;. عند ذلك أعلن عبد الوهاب الطاعة وقدم أحد أبنائه رهينة في يد السلطان الحفصي ودفع له غرامة كبرى. لكنّ عبد الوهاب قُتل في سنة 792هـ/1390م، على يد عمه يحيى بن عبد الملك ابن مكي الذي استبد بأمر [[قابس]]. وفي سنة 796هـ/1393 - 1394م، ظفر الأمير عمر ابن السلطان أبي حفص بيحيى فضرب عُنقَه، وانقرض أمر بني مكّي وانتهت فترة استقلال [[قابس]] وانفرادها بأمرها. ومنذ ذلك العهد لم تلفت المدينة الانتباه إليها إلاّ نادرا، وقد أفلتت من جديد، مثل كامل جنوب البلاد، من يد آخر ملوك بني حفص الذين دخلوا في حماية الاسبان، قبل أنّ تنضوي مع كامل البلاد التّونسيّة&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;التي منحت نظام ولاية &amp;quot;باشاليك&amp;quot; (سنة 1574) &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;التي منحت نظام ولاية &amp;quot;باشاليك&amp;quot; (سنة 1574) &amp;#160;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;تحت حكم الأتراك، وقام عثمان داي، الذي بذل جهودا كبرى من أجل إعادة السلم إلى ربوع البلاد، بتركيز جالية من &amp;quot;الكُولُغْليّة&amp;quot; - أي من الخلاَسيّين المولّدين من آباء أتراك وأمّهات من أهل البلد - بناحية &amp;quot;جارة&amp;quot; من مدينة [[قابس]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class='diff-marker'&gt;&amp;#160;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f9f9f9; color: #333333; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #e6e6e6; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;تحت حكم الأتراك، وقام عثمان داي، الذي بذل جهودا كبرى من أجل إعادة السلم إلى ربوع البلاد، بتركيز جالية من &amp;quot;الكُولُغْليّة&amp;quot; - أي من الخلاَسيّين المولّدين من آباء أتراك وأمّهات من أهل البلد - بناحية &amp;quot;جارة&amp;quot; من مدينة [[قابس]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Marwa</name></author>	</entry>

	</feed>